علی دارابی در نشست «جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران؛ تخریب تمدن ایرانی، تهدید میراث بشری»: از میان ١۴٩ اثری که در حوزه میراث فرهنگی در طول جنگ اخیر آسیب دیدهاند، ۵ اثر ثبت جهانی هستند/ با دشمنانی مواجه هستیم که به هیچ معاهده و تعهد بینالمللی پایبند نیستند
به گزارش روابطعمومی خانه اندیشمندان علوم انسانی، نشست تخصصی «جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران؛ تخریب تمدن ایرانی، تهدید میراث بشری» روز سهشنبه (٨ اردیبهشتماه) بصورت برخط برگزار شد.
علی دارابی، قائممقام وزیر و معاون میراث فرهنگی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ایران در ابتدای این نشست با بیان اینکه این ایام، ایران شاهد حوادث تلخ و سنگینی بود. شهادت رهبر و پیشوای عظیمالشأن حضرت آیتالله خامنهای، همراه با جمعی از فرماندهان و مردم بیدفاع، بهویژه کودکان مظلوم مدرسه شجره در میناب را تسلیت عرض میکنم، گفت: عنوانی که برای این نشست برگزیدهاید، خود بیانگر اهمیت والای مسئله است؛ دشمن به صراحت اعلام کرده که تاریخ و تمدن این کشور را هدف قرار داده است.
وی افزود: سرمایه بزرگ ما، تاریخ و تمدن این سرزمین است
سرمایهٔ بزرگ ما، تاریخ و تمدن این سرزمین است؛ کشوری با بیش از هفت هزار سال قدمت تاریخی، بیش از یک میلیون اثر تاریخی، چهارده هزار بنای تاریخی و بیستوسه هزار محوطهٔ باستانی. افزون بر این، در کنار این همه عظمت، کشور ما دارای هشتصد و سی موزه است. طبق برنامهٔ هفتم توسعه، باید تعداد موزههای کشور به هزار موزه برسد. پیش از انقلاب اسلامی، ایران کمتر از پنجاه موزه داشت.
«سند ملی موزه و موزهداری در ایران» به اتفاق آرا تصویب شد
معاون وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گفت: امروز (سهشنبه ٨ اردیبهشتماه) برای نخستین بار از همین تریبون اعلام میکنم که همین امروز بعدازظهر، در جلسهٔ شورای عالی انقلاب فرهنگی، «سند ملی موزه و موزهداری در ایران» به اتفاق آرا تصویب شد. این رخداد، در هنگامهٔ جنگ، افتخاری بزرگ برای ایران به شمار میرود. همانگونه که در سال ۱۳۶۳، در اوج جنگ تحمیلی صدام علیه ایران، سازمان میراث فرهنگی تشکیل شد، در جنگ دوازدهروزه نیز سند ملی میراث فرهنگی به تصویب رسید. اینها همه افتخار جامعهٔ ایرانی و نشاندهندهٔ اهمیت کاری است که انجام میدهیم.
با دشمنانی مواجه هستیم که به هیچ معاهده و تعهد بینالمللی پایبند نیستند
وی در خصوص اهمیت کنوانسیونهای بینالمللی گفت: واقعیت این است که ما از کنوانسیونها و معاهدات بینالمللی استفادهٔ لازم را بردهایم. برای مثال، کنوانسیون ۱۹۹۶ که مسئلهٔ «سپر آبی» را مطرح میکند، ما در همهٔ بناهای تاریخی و موزههایمان در زمان جنگ نصب کردیم. همچنین کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه، حمله به آثار تاریخی و فرهنگی یک کشور را جرمانگاری کرده و آن را در حکم جنایت جنگی دانسته است. اما مشکل اینجاست که ما با دشمنانی مواجه هستیم که به هیچ معاهده و تعهد بینالمللی پایبند نیستند؛ از جمله دو قدرت اتمی بزرگ جهان که حتی عضو معاهدهٔ منع گسترش سلاحهای هستهای (انپیتی) نیستند. ما در چنین شرایطی درگیر جنگ هستیم.
در ایام جنگ ١٢ روزه، بیستونهمین اثر میراث طبیعی و تاریخی خود را با عنوان «محوطههای پیش از تاریخ خرمآباد» ثبت کردیم
دارابی گفت: در همین ایام جنگ دوازدهروزه، اجلاس یونسکو در پاریس برگزار شد و ما بیستونهمین اثر میراث طبیعی و تاریخی خود را با عنوان «محوطههای پیش از تاریخ خرمآباد» ثبت کردیم؛ محوطههایی با قدمت بیش از شصتوسه هزار سال. رئیس جلسهٔ یونسکو اعلام کرد که تاکنون در تاریخ فعالیت این سازمان، اثری با چنین قدمتی ثبت نشده است. این محوطهها، گواه حضور انسانهای دورهٔ نئاندرتال و مهاجرت انسان از آفریقا به فلات ایران و سپس پراکندگی آنان به آسیا و اروپا است. این، اهمیت والای این سرزمین را نشان میدهد.
هماکنون ۵۸ اثر از میراث ایران در نوبت ثبت جهانی قرار دارد
وی با تاکید بر اینکه ما جزو ده کشور تمدنی برتر جهان هستیم و دارای غنیترین داراییهای میراث فرهنگی میباشیم، گفت: هماکنون ۵۸ اثر از میراث ایران در نوبت ثبت جهانی قرار دارد. با توجه به اینکه هر کشور سالانه تنها یک اثر میتواند ثبت کند، ثبت این ۵۸ اثر، دستکم ۵۸ سال زمان میبرد. تبریز در این نوبت، در صدر فهرست قرار گرفته است.
یونسکو اعلام کرده که به محض فراهم شدن شرایط پرواز، هیئتی را به ایران اعزام خواهد کرد
وی افزود: ما مکاتبات متعددی با نهادهای بینالمللی انجام دادهایم. هفده مکاتبه توسط وزیر محترم جناب آقای دکتر صالحی امیری و اینجانب با یونسکو، آیسسکو و کمیتهٔ میراث جهانی و سایر نهادها انجام شده است. من به عنوان معاون میراث فرهنگی و رئیس شورای حکام مرکز میراث ناملموس تهران (با ۲۴ عضو از کشورهای آسیای مرکزی و غربی آسیا) با همهٔ این نهادها مکاتبه و گفتوگو کردهام. خوشبختانه صدای ما در جهان شنیده شد. یونسکو اعلام کرده که به محض فراهم شدن شرایط پرواز، هیئتی را به ایران اعزام خواهد کرد و آمادگی کمکهای مالی نیز اعلام شده است.
حسینیهٔ امام خمینی(ره) را به عنوان میراث ملی و هم به عنوان موزهٔ بزرگ ایران ثبت کردهایم
معاون وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گفت: دشمن اعلام کرده که ۱۳۵۰۰ اثر را در ایران هدف قرار داده است. ما این ۱۳۵۰۰ مکان را ثبت خواهیم کرد. از جمله، حسینیهٔ امام خمینی(ره) که محل زندگی و حکمرانی رهبر معظم انقلاب و جمهوری اسلامی بود را هم به عنوان میراث ملی و هم به عنوان موزهٔ بزرگ ایران ثبت کردهایم. همچنین مدرسهٔ میناب را به عنوان موزهٔ بزرگ ثبت کردیم.
وی افزود: علاوه بر این اقدامات، زنجیرهٔ بزرگ انسانی را که از آغاز جنگ تاکنون یعنی شصت شبانهروز در سراسر کشور شکل گرفته است، به عنوان ثبت ملی در دستور کار قرار دادهایم تا پیگیری شود.
از میان ١۴٩ اثری که در حوزه میراث فرهنگی آسیب دیدهاند، ۵ اثر ثبت جهانی هستند
دارابی در پایان گفت: از میان ۱۴۹ اثری که در حوزهٔ میراث فرهنگی آسیب دیدهاند، پنج اثر کاخ گلستان (که دو بار آسیب دید)، چهلستون، عالیقاپو، میدان نقش جهان، و همچنین راهآهن سراسری ایران که بزرگترین راهآهن سراسری ثبتشده در یونسکو با طول ۱۹۳۴ کیلومتر است ، ثبت جهانی هستند که این ثبت، افتخار بزرگی برای ایران است.
وی ادامه داد: ما پیگیریهای لازم را برای همهٔ این موارد انجام دادهایم. افزون بر پنج اثر ثبت جهانی، در ۲۱ استان کشور، هفت بافت تاریخی و ۵۰ موزه آسیب دیده است. جملهٔ پایانی من این است که ما دعاوی حقوقی را با محوریت معاونت حقوقی ریاست جمهوری در حال پیگیری هستیم و همچنین مقدمات پویش ملی و جهانی برای مرمت بناهای تاریخی را فراهم کردهایم.