اردشیر منصوری در نشست «آیین رونمایی از کتاب در باب گفتوگو»/ هماهنگی اندیشه و زیست، وجه تمایز متفکران اثرگذار است
هماهنگی اندیشه و زیست، وجه تمایز متفکران اثرگذار است
اردشیر منصوری در آغاز سخنان خود با اشاره به ویژگی‌های شخصیتی مصطفی ملکیان گفت: اهمیت چهره‌هایی مانند ملکیان تنها به تولید اندیشه و آثار فکری محدود نمی‌شود، بلکه آنچه جایگاه آنان را برجسته می‌کند، هماهنگی میان اندیشه و شیوه زیست آنهاست. در تاریخ اندیشه نمونه‌های بسیاری از متفکران را می‌توان یافت که میان آرای نظری و زندگی شخصی‌شان فاصله وجود داشته است، اما در مواردی معدود، اندیشه و عمل در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند و همین امر ارزش چنین شخصیت‌هایی را دوچندان می‌کند.
از کانت تا بوم، تاملی بر فهم مستقل و گفتوگو
وی در ادامه با اشاره به مقاله روشنگری چیست اثر ایمانوئل کانت، اظهار کرد: کانت در این مقاله از جرات به‌کار بستن فهم خویش سخن می‌گوید؛ ویژگی‌ای که می‌توان آن را در برخی متفکران معاصر نیز مشاهده کرد. این افراد با اتکا به فهم و تشخیص خود سخن می‌گویند و حتی اگر نتیجه آن مخالفت با دیدگاه‌های رایج یا بازنگری در مواضع پیشین‌شان باشد از بیان آن پرهیز نمی‌کنند.
منصوری در بخش دیگری از سخنان خود به معرفی کتاب در باب گفتوگو پرداخت و گفت: دیوید بوم را بیشتر به عنوان فیزیکدان می‌شناسند، اما او در این کتاب با نگاهی فرارشته‌ای به مسئله گفتوگو پرداخته است. بوم تلاش کرده با بهره‌گیری از دیدگاه‌های علمی و تاریخی، موانع و دشواری‌های گفت‌وگوی انسانی را در جهان امروز بررسی کند. یکی از پرسش‌های اصلی این کتاب آن است که چرا با وجود پیشرفت‌های گسترده علمی و توسعه ابزارهای ارتباطی، رسیدن به تفاهم و گفت‌وگوی واقعی همچنان دشوار به نظر می‌رسد. بوم در این اثر می‌کوشد ریشه‌های این مسئله را واکاوی کرده و راهی برای فهم عمیق‌تر فرآیند گفتوگو ارائه دهد.
از مناقشات فیزیک کوانتوم تا نظریه گفتوگو
منصوری در ادامه سخنان خود به برخی از زمینه‌های فکری شکل‌گیری نظریه گفت‌وگوی دیوید بوم اشاره کرد و گفت: یکی از سرچشمه‌های این دیدگاه را می‌توان در اختلاف‌نظر‌های نظری میان دانشمندانی همچون آلبرت اینشتین و نیلز بور درباره فیزیک کوانتوم جست‌وجو کرد. بوم با تأمل در این مناقشات دریافت که حتی برجسته‌ترین دانشمندان نیز گاه در چارچوب پیش‌فرض‌های نظری خود باقی می‌مانند و امکان رسیدن به فهم مشترک و گفت‌وگوی واقعی را از دست می‌دهند. بوم از خلال این تجربه‌ها به این نتیجه رسید که مسئله گفتوگو صرفاً به دانش یا تخصص مربوط نیست بلکه به شیوه مواجهه افراد با دیدگاه‌های متفاوت بازمی‌گردد، همین دغدغه‌ها بعدها به یکی از محورهای اصلی اندیشه بوم در زمینه گفتوگو تبدیل شد.
منصوری در بخش پایانی سخنان خود به ترجمه تازه کتاب در باب گفتوگو پرداخت و گفت: این ترجمه با دقت و حساسیت قابل توجهی انجام شده و مترجم تلاش کرده است مفاهیم کتاب را با بیشترین میزان امانت و دقت به زبان فارسی منتقل کند. توجه به انتخاب واژگان و ظرافت‌های زبانی از ویژگی‌های برجسته این ترجمه است. ممکن است برخی از انتخاب‌های زبانی یا شیوه نگارش به‌کاررفته در کتاب در نگاه نخست برای خوانندگان متفاوت یا ناآشنا به نظر برسد، اما این رویکرد حاصل تأمل و دقت مترجم در انتقال دقیق مفاهیم اثر است. این ترجمه افزون بر ارزش محتوایی کتاب، از منظر واژه‌گزینی و توجه به ظرفیت‌های زبان فارسی نیز اثری قابل تأمل به شمار می‌رود.