محمدعلی اکبری در نشست «رونمایی و نقد و بررسی کتاب سیاستی دیگر: خلق جهان مشترک ایرانی»/ آیا بیخانمانی تقدیر تاریخی ما ایرانیان است؟
به گزارش روابط عمومی خانه اندیشمندان علوم انسانی، نشست رونمایی و نقد و بررسی کتاب " سیاستی دیگر: خلق جهان مشترک ایرانی" ، به همت گروه علوم سیاسی خانه اندیشمندان علوم انسانی و با همکاری نشر اگر، انجمن علمی مطالعات صلح ایران و مرکز نشر دانشگاهی، شنبه 23 خرداد 1405 در این مرکز برگزار شد.
در این نشست؛ محمدعلی اکبری، احمد بستانی، جواد کاشی(نویسنده کتاب) و ابوالفضل دلاوری به عنوان دبیر نشست، به بررسی این اثر اهتمام ورزیدند.
آیا بیخانمانی تقدیر تاریخی ما ایرانیان است؟
محمدعلی اکبری، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی از همراهی خود با مولف کتاب گفت: صحبت برای من درباره این اثر بسیار دشوار است زیرا نسبت من با این اثر مانند کسانی که آنرا مطالعه کردهاند نیست، زیرا من از آغاز شروع بحث در کنار دکتر کاشی بودهام و این تفاوت من با سایرین است. زیرا بیشتر در جریان دیدگاهها، پارهای از تحلیلها و بخشی از منابع فکری بحث دکتر کاشی هستم.
اکبری راجع به نقطه عزیمت اثر گفت: . در این کتاب تلاش شده صورت دیگری از سیاست را مطرح کند که امکان خلق جهان مشترک ایرانی را توضیح دهد. در تاریخ ۲۰۰ سال اخیر ایران، به دلیل مواجهه با امر مدرن، ما یا زیستگاههای اجتماعی خودمان را از دست دادیم یا این زیستگاهها دچار کژکاردی شده است. به همین دلیل، امروز سنت خود به یک معضل برای ما تبدیل شده است. کتاب اساسا با منطق فلسفه سیاست به موضوع پرداخته است، اما در واقع نقطه عزیمت این کتاب پرداختن به مباحث امروز فلسفه سیاست نیست بلکه نقطه عزیمت آن پرداختن به طرح مسئله ایران است. اینکه بدانیم مسئله چیست، چه چیزی باید روی میز گفتوگو قرار گیرد و در صاحت فکری، عطف توجه باید به چه چیزی داده شود. در واقع، از این جاست که داستان این کتاب آغاز میشود. این کتاب تلاشی است برای گشودن پنجرهای نو به بیرون از سنت و مدرنیته که کار بسیار دشواری است
وی درباره کژکارکردی سنت گفت: سنت دردی از دردهای ما دوا نخواهد کرد و به دلیل بلاموضوع شدن و کژکارکردی در سویههای دیگر، گرهای از مشکلات امروز ما باز نکرده و تنها معضلی به معضلات کنونی ما افزوده است. در حالی که ایدئولوژیهای مدرن با توهم ساختن خانههای جدیدی برای مردم، بیخانمانی را برای ما به ارمغان آورده است، فیالواقع ما مردمانی بی خانمان و رها شده در خیابان هستیم. این توصیف از وضع کنونی ما را در موقعیت پرسشی اساسی قرار داده است که جامعه ایران امروزه با این مسئله مواجه است که سیاست به معنای یک دانش جمیعالجمع نه تنها قادر نیست خانهای بسازد بلکه بر بیخانمانی موجود نیز میافزاید. کلید برون رفت از این وضعیت این است که نه سنت و اشکال مختلف آن میتواند برای ما خانه بسازد و نه سیاست مدرن از پس آن برخواهد آمد.
سیاست فراتر از سایه حاکمان است و باید از زندگی روزمره آغاز شود
اکبری با بیان اینکه این کتاب مواجهه خلاقانه و مستقیم نویسنده برای فهم وضعیت کنونی و گشودن پنجرهای به موضوع و یافتن راه و حل مسئله ایران است، گفت: در شرایط فعلی، نمیتوان جهان مشترکی را در ایران ساخت تا تمام ما با وجود اختلافات، بتوانیم در آن زندگی کنیم. عرصه سیاست زیستپذیری خود را از دست داده است. دعوت دکتر کاشی، این است که میگوید ما باید سیاست را از سطح زندگی روزمره آغاز کنیم. اگر قرار است سیاست ایدئولوژیک نشود و همه جامعه را در درون خود جای دهد، راهی ندارد جز اینکه از زندگی روزمره آغاز شود. این کتاب در نشاندادن مسئله اصلی موفق بوده است.
این استاد دانشگاه ادامه داد: من نام این کتاب را تاملات میگذارم و نه یک اثر پژوهشی. زیرا در یک اثر پژوهشی ما با کاری بهطور کامل آکادمیک مواجه هستیم که با صورت مسئله آغاز میشود و درباره روشها و اصول بحث میکند در حالی که در این کتاب ما با یک ایده خلاقانه برای درک آن چیزی که هستیم مواجهایم؛ این یعنی پنجرهای تازه برای نگریستن به موضوع.
وی درباره دغدغه کتاب اظهار داشت: دغدغه کتاب مسئله ایران است. مسئله ایران چیست؟ اینکه با همه ظرفیتهای این سرزمین، ظاهرا قادر نیست جهان مشترکی بسازد که در آن علیرغم اختلافات و منازعاتمان بتوانیم زندگی کنیم و به همین دلیل است که سیاست زیست پایهی خود را در جامعه از دست داده است. اکبری در پایان بیان کرد: امروزه ما در لحظه دعوتی تاریخی هستیم. جامعه ایران هیچگاه به اندازه امروز در معرض این دعوت جدید نیست.. اگر بنا باشد سیاست ایدئولوژیک و خلاصه در سازمان قدرت سیاسی نشود، ما باید سیاست را از سطح زندگی روزمره آغاز کنیم.